Kontakt Facebook YouTube Instagram E-mail Opinie google
Flebologia

Limfologia

Manualny drenaż limfatyczny

Co to jest drenaż limfatyczny?

Drenażem limfatycznym określa się przepływ chłonki z jednych obszarów ciała w drugie. W niektórych sytuacjach, np. w przypadku uszkodzeń lub niewydolności układu limfatycznego, fizjologiczny drenaż jest zaburzony i musi być pobudzony. Inaczej powstają obrzęki z tendencją do progresji.  

Manualny drenaż limfatyczny to metoda wchodząca w skład Kompleksowej Terapii Przeciwobrzękowej KTP (Complex Decongestive Physiotherapy - CDP). Została opracowana przez Emila i Estrid Vodderów i zaprezentowana w 1936 roku w Paryżu.

Jak wygląda manualny drenaż limfatyczny?

To zabieg otwierający zdrowe naczynia limfatyczne i przepychający do nich białka i płyny z obrzękniętych obszarów. Dzieje się to poprzez specjalne, delikatnych ruchy rozciągające skórę i w ten sposób zwiększające ciśnienia śródmiąższowe. Ruchy terapeuty są powolne, przypominające odruch czerpania oraz ruchy okrężne dłoni o bardzo małej sile nacisku. Jedynie obszary zwłókniałe są leczone za pomocą głębszych i mocniejszych ruchów

Pacjent podczas zabiegu leży. Zabieg odbywa się „na sucho”, bez balsamów czy oliwek. Zaczyna się od okolicy szyi, od miejsc zdrowych, czyli nie obrzękniętych i zawsze od części dystalnych do proksymalnych. Trwa około godziny.

Czy drenaż limfatyczny to to samo co masaż?

Manualny drenaż limfatyczny często określany jest jako masaż. Takie określenie może być mylące. Masaż dopuszcza mocne ruchy, uciski, którym zadaniem jest doprowadzenie do przekrwienia tkanki. Takie działania w efekcie utrudniają przepływ chłonki i są przeciwwskazaniem dla pacjentów ciepiących na obrzęk limfatyczny.

Kiedy stosować drenaż manualny a kiedy pneumatyczny?

Limfatyczny drenaż pneumatyczny (presoterapia) nie wchodzi w skład terapii przeciwzastoinowej. Może być stosowany pomocniczo tylko w niektórych sytuacjach, np. w obrzęku pierwotnym, gdzie nie ma uszkodzonych dróg odpływu chłonki, jest tylko spowolnienie przepływu. Zaobserwowano, że presoterapia stosowana u pacjentów z obrzękiem wtórnym, skutkuje w przyszłości twardnieniem obrzęku i je go powiększaniem się. Dzieje się tak dlatego, że rękawy zwiększają przepływ płynów tylko w obszarze obrzękniętym, najczęściej do miejsc resekcji węzłów chłonnych czy działań radioterapii. Intensywnie przepchnięte białka w te okolice powodują blokowanie dróg odpływu chłonki w kierunku proksymalnym, do miejsc zdrowych i obrzęk narasta i twardnieje.  

Czy manualny drenaż limfatyczny jest skuteczny?

Manualny drenaż limfatyczny jest skuteczny tylko w połączeniu z pozostałymi elementami terapii, a szczególnie w połączniu z kompresjoterapią. Jeśli po zabiegi nie zostaną zastosowane bandaże ze specjalistycznymi podkładami (w pierwszej fazie terapii), efekt zwiększonej zdolności naczyń limfatycznych do dystrybucji płynów jest praktycznie zerowy. Dodatkowo ruch w kompresji zwiększa ten efekt terapeutyczny.

Jeśli pacjent jest w drugiej fazie terapii, to znaczy obrzęk jest maksymalnie zmniejszony i stabilny bandaże mogą być zastąpione odzieżą płaskodzianą.

Jak często należy korzystać z manualnego drenażu limfatycznego?

Manualny drenaż limfatyczny jest stosowany przez wyspecjalizowanych terapeutów. W 1. fazie Kompleksowej Terapii Przeciwobrzękowej manualny drenaż limfatyczny wykonuje się nawet 2 razy dziennie, w 2. fazie 1-3 razy tygodniowo. Systematyczne stosowanie wspiera rozwój systemu dobrze funkcjonujących naczyń limfatycznych skóry oraz sprzyja tworzeniu nowych.

W jakich wskazaniach warto stosować manualny drenaż limfatyczny?

Manualny drenaż limfatyczny ma przede wszystkim zastosowanie w terapii

  • pierwotnego lub wtórnego obrzęku limfatycznego,

ale może być także stosowany u pacjentów mających:

  • obrzęk żylnym, a także po prostu przy niewydolności żylnej,
  • obrzęk pooperacyjny,
  • obrzęk pourazowy,

Pacjenci z lipoedemą (obrzek tłuszczowy) także mają zalecane drenaże limfatyczne, ale według nowego paradygmatu, terapia ta nie ma znaczenia, ponieważ w tym schorzeniu nie mamy do czynienia z obrzękiem, a rozrostem tkanki tłuszczowej, na którą drenaż nie ma żadnego wpływu.

Jakie są przeciwwskazania do wykonania manualnego drenażu limfatycznego?

Drenażu nie powinno wykonywać się u pacjentów, u których występuje:

  • niewyrównana niewydolność serca,
  • nieleczona zastoinowa niewydolność serca,
  • ostry stan zapalny skóry wywołane przez bakterie, grzyby, wirusy,
  • ostra niewydolność nerek,
  • zakrzepica żył głębokich.

Zapraszamy do obejrzenia filmu z przeprowadzanego w Centrum Flebologii manualnego drenażu limfatycznego:

 

Filmy

Broszury

  •  
Centrum Flebologii
Centrum Flebologii - Adres
ul. Witoszyńskiego 5
03-983 Warszawa